دانشگاه آزاداسلامی واحددامغان

دانشکده حقوق

سمینار





عنوان:

اصل رفاه اجتماعی و نقش و تاثیر آن در حقوق با تاکید برحقوق سردفتری







گردآورنده:

سیدمحسن میری

مقطع ؛رشته وگرایش:کارشناسی ارشدحقوق ثبت اسناد واملاک

شماره دانشجویی:930589233

استاد:

جناب آقای دکترعلیرضا حسنی



1394



























































بسم الله الرحمن الرحیم















































چکیده: بررسي میزان احساس برخورداري از رفاه اجتماعي و عوامل موثر بر آن در بين سران دفاتراسنادرسمی به عنوان عضوی از جامعه حقوقی کشورباتوجه به تاثیرشگرف اصل رفاه اجتماعی برعلوم ومناصب مختلف ؛علم حقوق وحقوق سردفتری به عنوان یکی اززیرمجموعه های آن متاثر ازاین اصل؛ رابطه ای دوسویه داشته وتاثیروتاثرآن موردبررسی واثبات قرارگرفته است.به نحوی که بین کیفیت خدمات حقوقی ارائه شده ازسوی سران دفاتراسنادرسمی وکیفیت خدمات رفاهی ارائه شده به آنان ازسوی حاکمیت رابطه معنا داری وجود دارد. 













کلیدواژه:رفاه اجتماعی؛حقوق؛سردفتری





































مقدمه: بي شك  رشد و توسعه رفاه اجتماعی تاثیربسزائی برشاخه های مختلف رشته حقوق وارائه دهندگان خدمات حقوقی خصوصا سردفتران دارد (سردفترشخصی است که بارعایت مقررات مربوطه وباجلب نظرکانون سردفتران،ازطرف سازمان ثبت اسناد واملاک پیشنهادوبه موجب ابلاغ رئیس قوه قضائیه به آ ن سمت منصوب می شود(شهری، غلامرضا،183،1385) (اداره اموردفترخانه اسنادرسمی به عهده شخصی است که با رعایت مقررات بنا به پیشنهادسازمان ثبت اسناد واملاک کشور وبا جلب نظرمشورتی کانون سردفتران وبه موجب ابلاغ وزیردادگستری منصوب وسردفترنامیده می شود(اباذری فومشی،منصور،210،1386)وبالطبع پیشبرداهداف حاکمیت و در پی آن جامعه سردفتري کشور در گرو استفاده صحیح از نیروی انسانی است.و این مهم در صورتی محقق مي شود که  حاکمیت بتواند با ایجاد رفاه متناسب؛ مهارت‌، توانايئ و خصوصیات فردی و جمعی سران دفاتر را در راستای اهداف دولت به کار  گیردبنابراین ایجادرفاه ونظام مطلوب نگهداری منابع انسانی باعث می‌شود در درازمدت گردش نیروی انسانی کم شده و به بهره‌وری خدمات حاکمیت اضافه گردد و سلامت اداری افزایش یابد و بهبود بهره¬وري  موجب مي¬شود سران دفاتر بتواند بهتر فكر كنند، بينديشند، بيافرينند، نوآوري كنند و نگرش سيستماتيك پيدا كنند، تفكري كه هدف¬گيري آن به جاي حال و گذشته خلق و ساختن آينده است.چه بسا بهترین و شایسته‌ترین افراد به منصب سردفتري برگزیده  سپس با روش‌های مختلف ارزیابی و آموزش (نظام بهسازی) موجبات افزایش بینش، مهارت و دانش  فراهم شده باشد لیکن چنانچه در طول خدمت رفاهی درحدشان ومنزلت كاتب بالعدل برای آنان تامین نشود  باعث می‌گردد آن افراد به‌ویژه افراد خبره عطاي اين منصب را به لقايش ببخشند؛براي حضور در صحنه¬هاي بين¬المللي(درحوزه سردفتري) كشورهايي مي¬توانند حضور قوي پيدا كنند كه با ایجادمشوق های رفاهی؛ بهاي لازم را به سران دفاتر  به عنوان مهمترين عامل  مي¬دهند و در مقابل سران دفاتر با بالا بردن بهره¬وري خود در منافع حاصله  سهيم مي¬شوند.لذا به این خاطر است که اصل رفاه اجتماعی در حفظ و ارتقای سلامت اداری درعلم حقوق وشاخه سردفتری اهمیت پیدا می‌کند.









































 

بيان مساله:

 

دنیای امروز دنیای سازمان‌هاست و نیروی انسانی باارزش‌ترین منبع سازمانی محسوب می‌شود. منابع انسانی به سازمان معنا و مفهوم بخشیده و زمینه‌های تحقق اهداف سازمانی را فراهم می‌کند وسران دفاتر در راستاي اصل 44قانون اساسي ضمن اينكه هيچ گونه هزينه اي بر دوش حاکمیت ندارند مع هذا براي سازمان ثبت ودولت درآمدزا نيز هستندوبي شك دستيابي به هدفهاي  دولت در گرو مديريت درست اين منابع با ارزش است. سردفتر اگر باداشتن رفاه نسبی؛ آرامش خاطر و انگيزه قوي اشتغال به كار داشته باشد و به دلايل گوناگون از آينده واهمه نداشته باشد بهره¬وري او بالاتر خواهد بود. مهمترين عاملي كه بر روي بهره¬وري  تأثير دارد اصل رفاه است. عواملي كه بر روي انگيزه سران دفاتر تأثير دارند به دو دسته كلي مادي و فرهنگ سازماني وابسته مي¬باشند. عوامل مادي به ميزان  درآمد(با توجه به مسوليت سنگين )در مقايسه با سطح قيمتها در جامعه و برآورد نيازهاي اوليه افراد  بستگي دارد. عوامل فرهنگ سازماني به اين مسأله مي¬پردازد كه جو مديريتي و فضاي دولت درقبال سران دفاترچگونه است؟آيا سيستم رفاهی متناسب درشان سران دفاتربرای آنان درنظر گرفته شده است؟آیا صندوق رفاه وتعاون ومسکن متناسب با شان سران دفاترعمل می نمایند؟







































فصل نخست:

رفاه اجتماعی

مبحث نخست:

مفهوم رفاه اجتماعی:

رفاه اجتماعی تعبیری است معطوف به وضعیت اقتصادی، اجتماعی و سیاسی كه حفظ كرامت انسانی و مسئولیت‌پذیری افراد    جامعه، در قبال یكدیگر و ارتقای توانمندی‌ها، از اهداف آن است.

واژه "Welfare"، اشاره به حالتی از سلامت، شادی، سعادت، خوب بودن و مساعدتی به‌ویژه به صورت پول، غذا و دیگر مایحتاج ضروری كه به نیازمندان ارائه می‌شود، دارد. این كلمه ابتدا به‌صورت مصدر "To well fare" به‌کار می‌رفته؛ كه به‌معنای خوب بودن و خوش گذرانیدن بوده است. كلمه "Social" نیز متضمن ارتباط رفاه با جامعه و مقابله با خطراتی است كه در زندگی جمعی با آن روبرو هستیم. در مجموع این مفهوم به معنای حالتی از مناسب بودن است. (میجلی، جیمز؛ 1378، 4)



با پیدایش تشکل‌های گروهی و کارکردی و ایجاد قوانین و حقوق کار در محیط‌ های صنعتی و با هدف تأمین منافع کارگران، در قبال کلیه خطرات انسانی و شغلی، علاوه‌بر نیازهای اولیه، موضوع نیازهای ثانویه و امنیت فردی مطرح شد. در این مرحله، رویکرد رفاه صنعتی، جایگزین رفاه فرد، خانواده و گروه‌های محلی گردید. با پیدایش جوامع مدرن با خصلت شهرنشینی، خانواده هسته‌ای و نظام اقتصادی پیچیده و کلان به‌تدریج نگرش‌های جدید رفاه اجتماعی پدیدار گردید.

مفهوم و محتوای رفاه اجتماعی در طول چند دهه اخیر، بسیار دگرگون گشته است، در دهه 1970، گفته می‌شد که «رفاه اجتماعی، مجموعه قوانین، برنامه‌ها و خدمات سازمان‌یافته‌ای است که هدف آن تأمین حداقل نیازهای اساسی آحاد جمعیت کشور می‌باشد»(زاهدی اصل100،1373)



رفاه اجتماعي در هر جامعه ازاساسي ترين نيازهاي اجتماعي است كه افرادجامعه بايد از آن برخور دار باشند. رفاه باعث خلق امنيت، احساس آرامش و اطمينان همه جانبه نسبت به حال و آينده است ، از اين رو امروزه با شكل گرفتن نهادهاي جديد رفاهي(مثل وزارت رفاه) توسط دولت مردان مي توان يادآور شد كه رفاه اجتماعي تا حد زيادي توسط دولتها برقرار مي شود.در واقع يكي از وظايف

اصلي هر دولتي تأمين رفاه شهروندان است .براي شكل گيري شكوفايي اقتصادي، سرمايه گذاري،برنامه ريزي و هر فعاليت اجتماعي ديگر به حداقل زمينه مطمئن و آرام نياز است، كه وجوداين گونه امنيت ها نشان دهنده وجود رفاه درجامعه است. بدين ترتيب رفاه عملاً در زمر ه اهداف و ارزشهاي اصولي و لازمه هر جامعه اي قرار می گيرد.پس مي توان گفت كه احساس رفاه علاوه بر اينكه يك نياز براي انسانها است،عامل بسيار مهمي در پيشرفت و توسعه ي هر كشوراست. بدين ترتيب رفاه اجتماعي مفهومي بسيار پيچيده است كه به عنوان مفهوم و واقعيتي اجتماعي، لايه هاي زيادي را به دور هسته اصلي خود در برگرفته است .اين چندلايگي در واقع

بسياري از متفكرين را به اين نتيجه رهنمون شده است كه يافتن تعريف قطعي و بدون چون وچرا براي رفاه بسيار دشوار بوده وبه عبارتي ديگر به ارائه ي تعاريفي نسبي از آن تن در داده اند. اين تعاريف نسبي گوياي اين واقعيت هستند كه واقعيت رفاه اجتماعي (در عين اينكه هم جنبه فردي و هم جمعي، هم ذهني و هم عيني دارد)، خصلتي پويا و متحول داشته و متناسب با تغييرات به وجود آمده در جوامع ورشد انتظارها و نيازها دگرگون مي شود . در واقع ويژگي انعطاف پذيري و هم زيستي آن با شاخصهاي داده اند. اين تعاريف نسبي گوياي اين واقعيت هستند كه واقعيت رفاه اجتماعي (در عين اينكه هم جنبه فردي و هم جمعي، هم ذهني و هم عيني دارد)، خصلتي پويا و متحول داشته و متناسب با تغييرات به وجود آمده در جوامع و رشد انتظارها و نيازها دگرگون مي شود . در واقع ويژگي انعطاف پذيري و هم زيستي آن با شاخصهاي توسعه اقتصادي و ملاحظات سياسي جامعه، كاركرد آن را از ترميم هاي موضعي واتخاذ تصميم  هاي مقطعي خارج مي سازد . (حق  جو78،1381 )







مبحث دوم:

رفاه اجتماعی در اسلام

در تعالیم اسلام با تعیبر "تامین اجتماعی" از این مقوله یاد شده است و یكی از مقوله‌های مهم حكومت به شمار آمده است. از دیدگاه اسلام، همه انسان‌ها در برابر بی‌عدالتی و فقر در جامعه مسئول‌اند و برای تحقق تامین اجتماعی در جامعه اسلامی به دو بخش تدابیر حكومتی و فردی اشاره شده است. تدبیر حكومتی شامل مواردی از تامین اجتماعی است كه بر مبنای آن حكومت بخشی از ثروت ثروتمندان را طبق ضوابطی (مانند زكات و خمس) دریافت می‌كند تا برای مصارف عمومی و رفع فقر هزینه كند. تدابیر فردی نیز شامل مصداق‌هایی از تامین اجتماعی است كه بر مبنای آن افراد به میل و اختیار خود (مانند صدقه، نذر، انفاق، وقف و ...) به نیازمندان كمك می‌كنند.(بی آزارشیرازی1363،60)



مبحث سوم:

شاخص‌های رفاه اجتماعی در ایران



شاخص‌هایی كه در ایران برای رفاه اجتماعی در نظر گرفته می‌شود، عبارت‌اند از: آموزش و پرورش، بهداشت، درمان، تغذیه، مسكن،  هزینه و درآمد تأمین اجتماعی.

در كنار شاخص‌های اصلی، چند شاخص فرعی نیز برای رفاه در نظر گرفته می‌شود؛ از جمله: گذران اوقات فراغت، دسترسی به تسهیلات فرهنگی، محیط ‌زیست و امنیت فرد در برابر تجاوزات مالی و جانی(مسعود اصل،90،1388)



مبحث چهارم:

 

الگوی‌های رفاه اجتماعی و ابعاد مختلف آن

رفاه اجتماعی دارای چهار الگوی زیر است: سنتی، برقراری مجدد عدالت اجتماعی، توسعه اجتماعی و الگوی جدید جهانی رفاه اجتماعی ابعاد مختلفی را دربر می‌گیرد؛ از جمله:

·    بعد زیستی؛ شامل سلامت جسمی (در مقابل معلولیت و بیماری) و سلامت روانی (تركیب جمعیت، هرم سنی، امید به زندگی، تغذیه و ...)؛

·    بعد حقوقی؛ شامل قوانین حمایت از گروه‌های آسیب‌دیده و آسیب‌پذیر، قوانین مربوط به كودكان، نوجوانان و زنان، قوانین كیفری جزائی در مورد بزهكاری، جوانان و آسیب‌های اجتماعی؛قوانین خاص مثل قانون دفاتراسنادرسمی

·    بعد اجتماعی؛ شامل مسائلی چون امنیت، مهارت اجتماعی، فراغت، اشتغال، خانواده، آسیب ‌اجتماعی، جمعیت، گروه‌های در معرض خطر؛ از جمله زنان و كودكان و مشاركت اجتماعی؛

·    بعد اقتصادی؛ شامل بررسی فقر، امنیت، توسعه اقتصادی، اشتغال، مسكن، سیستم پرداخت یارانه‌ای، اقتصاد خیریه‌ای و غیرانتفاعی، عدالت اجتماعی‌، حمایت اقتصادی از اقشار آسیب‌پذیر و ....























فصل دوم:



بهره وری درحقوق سردفتری



مبحث نخست:

مفهوم بهره وري





 مفهومي است كه براي نشان دادن نسبت برون¬داد يك فرد، واحد و سازمان به كار گرفته مي¬شود هر چه بهره¬وري يك سازمان بيشتر باشد هزينه هاي  آن كمتر خواهد بود.بهره¬وري  بيش از هر عامل ديگر به دانش، مهارتها، توانائيها، نگرشها و رفتار اعضاء آن بستگي دارد. بين دو عامل بهره¬وري و كيفيت كار همبستگي مثبت وجود داردﺣﺪاﻛﺜﺮ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻓﻴﺰﻳﻜـﻲ، ﻧﻴـﺮوي اﻧﺴـﺎﻧﻲ و

وسایرعوامل به روش های علمی به طوری که بهبود بهره وری به کاهش هزینه های تولید؛گسترش بازارها ؛افزایش اشتغال وبالا رفتن سطح زندگی همه احاد ملت؛منجرشود. ﻃﺎﻫﺮي، ﺷﻬﻨﺎم (1378؛137)

 



مبحث دوم:

علل كاهش بهره وري:



 برخي  دلايل عبارتند از:

 

1- مقررات ناكارآمد ؛خلاء قانوني ( بروكراسي دست و پاگير؛ كاغذبازي اداري، )

2- نيروي انساني ناكارآمد

3-  عدم توجه به جو يا فضاي رواني

 4- عدم توجه كافي نسبت به آموزش و رشد مديران

 5-آخرين ومهمترين عامل: فشار روانی

الف-تعریف:فشار روانی 

فشار روانی عبارتست از کنش‌‌های جسمی و روانی افراد در پاسخ به وقایع محیطی و خارجی، که این وقایع عوامل موثر بر فشار روانی نامیده می‌شوند.فشار روانی پیامد منفی فشارهای روحی می‌باشد که بوسیله محرک‌های خارجی به سیستم درونی افراد تحمیل می‌شود که این عوامل خارجی تحت عنوان عوامل خارجی موثر بر فشار روانی مطرح می‌شوند.برخی از فشارهای روانی مانند جدایی و طلاق، شکست در امتحان، فشار روانی منفی بوده و احساس ناراحتی و پریشانی را برای فرد به همراه دارد. اما برخی از فشارهای روانی مثل ازدواج، صاحب فرزند شدن، فشارروانی مثبت بوده که می‌تواند موجب پیشرفت و ارتقاء در کار گردد. (سینجر، 1378، 569) زمانی که فشار روانی سبب تحرک افراد شود، افزایش فعالیت و ایجاد منافع سازمانی را به همراه دارد، چنین فرآیندی را فشار روانی «خوشایند» می نامند. هرچند واکنش تمام افراد به فشار روانی بدین طریق نیست. بلکه واکنش افراد می‌تواند به شکل فشار روانی «ناخوشایند» ظاهر شود، حالتی از واکنشها به‌‌گونه‌ای است که ممکن است هم برای سازمان و هم برای فرد بسیار زیان‌آور باشد. بنابراین می‌توان گفت که فشار روانی «خوشایند» واکنش سالم و سازگاری است که توسط افراد در موقعیتی با فشار روانی ظاهر می‌شود. فشار روانی «ناخوشایند» زمانی بوجود می‌آید که افراد نسبت به فشار روانی به‌گونه‌ای ناسالم واکنش نشان دهند که زیان‌هایی برای سازمان و فرد به دنبال می‌آورد. (جزنی، 1375، 276).

ب-عوامل فشار روانی عبارتند از:

1-2عوامل سازمانی : مستقیماً به محیط کاری مرتبط می‌شوند و وقایع مستقیم در ارتباط با شغل هستند. فشار روانی شغلی ممکن است از شغلی به شغل دیگر فرق کند. البته حرفه های خاص وجود دارند که با کیفیت خاص خود فشار روانی ویژه‌‌ای را برای شاغلان وارد می‌آورند. مانند سردفتری 2-2عوامل اقتصادی: رفاه اقتصادی ونقش پررنگ آن خصوصا درحرفه ای همچون سردفتری تاثیری بسیارمهم جهت رعایت عدالت درکتابت دارد.

پیامدهای فشار روانی ازدیدگاه اقتصادی : نتیجه طبیعی این واکنش برای سازمان کاهش بهره‌وری است. بهره‌وری سران دفاتر هم از نظر کمی و هم از نظر کیفی کاهش یافته و تعداد تخلفات و اهمال درانجام وظایف افزایش می‌یابد. سران دفاتر دارای روحیه‌ای ضعیف، انگیزه کم و رضایت شغلی اندکی می‌باشند و علاقه‌ای که به شغل و حرفه خود داشتند رااز دست می‌دهند.

3-غلبه بر فشار روانی:

 ساده‌ترین و مطمئن‌ترین روش برای غلبه بر فشار روحی جلوگیری از وقوع آن است. برنامه‌های پیشگیری دو هدف اصلی دارند.

اول اینکه، این برنامه‌ها بصورت هماهنگ برای ارتقای سلامت حال و آینده سران دفاتر طراحی شوند. از این جهت این برنامه‌ها برای آموزش افراد طراحی شوند تا آنها را با فشار روانی سازگار کنند. کلاس‌های آموزشی سازمان و كانون و تشویق  جهت شرکت از روشهای عمومی است که سازمان‌ وكانون برای کاهش اثرات منفی فشار روانی، مورد استفاده قرار دهند

 

دوم اینکه ؛هدف این برنامه‌ها کاهش فشار روانی ناشی از عامل اقتصادی ورفاهی است. که باید به محض شناسایی شدن برطرف شوند. که ممکن است مستلزم  اصلاح قوانين  باشد.

 



فصل سوم:



 اصل عامل رفاهی وتاثیر آن در ارتقاي بهره وري حقوق سردفتری :





 مبحث نخست:

مزایا:

فراهم آوردن مزایا یکی از وظایف اساسی مدیریت هر سازمان است که نقش کلیدی در حفظ و نگهداری منابع انسانی دارد (میرسپاسی، 1364، 375) و به دلیل همین اهمیت است که طی پنجاه سال گذشته مسأله منافع و مزایای کارکنان اهمیت زیادی یافته است. کمک به سران دفاتر در برآوردن نیازهای اجتماعی و اقتصادی(افزايش ميزان تسهيلات صندوق تعاون متاسفانه هرچند اصلاح وافزایش میزان تسهیلات وتصویب آن جای قدردانی وتشکر دارد لکن مقررات سخت گیرانه ؛واخذ تضمین ملکی؛امکان استفاده از آن را برای تمامی سران دفاترفراهم نمی آورد. البته بسیاری از سازمان‌ها مزایای تکمیلی دیگری را هم تامین می‌کنند تا برانگیزنده کارکنان برای مشارکت بیشتر در سازمان باشد. نوع برنامه‌های ارائه شده از سازمانی به سازمان دیگر متفاوت است، اما منشاء همه آنها این تفکر است که اگر به کارکنان مزایایی داده شود، فعالیت‌‌های کاری آنها به سازمان سود می‌‌رساند. برخی از برنامه‌هایی که عمومیت بیشتری دارند عبارتند از: مزایای آموزشی، مراقبت از کودکان و ... (سینجر، 1378، 532)



 

مبحث دوم:

بيمه

الف-بیمه پزشکی (خدمات درمانی )

بیمه‌های خدمات درمانی برای سران دفاتر نه فقط به منظور کمک و مساعدت به آنان و افراد تحت تکفل آنان در زمان بیماری و پرداخت درصدی از هزینه‌های درمانی است، بلکه تضمین تندرستی و تقلیل هزینه‌های درمان تحت عنوان «سازمان نگهداری تندرستی»  که در برخی از کشورها(درخصوص سران دفاتر) این برنامه‌ها اجباری است. سازمان‌های نگهداری تندرستی به ازای دریافت مبلغی بصورت ماهیانه، خدمات درمانی و بیمارستانی را برای اعضای خود می‌پردازند. سران دفاترمی‌توانند بین بیمه خدمات درمانی و سازمان نگهداری تندرستی یکی را انتخاب نمایند. مزیت سازمان نگهداری تندرستی نسبت به بیمه خدمات درمانی، امکانات ورزشی از قبیل استخرشنا، سونا و غیره است. که در اختیار اعضای سازمان قرار می‌گیرد و در نتیجه از بیمار شدن سران دفاترتا حد مطلوبی می‌کاهد.ازآنجا که طبق مقررات دفاترمکلفند10درصد درآمد ماهیانه خود را به حساب کانون واریزنمایند (www.notary.ir)وکانون نیزمکلف است ازوجوه حاصله مبلغی را جهت هزینه درمان سردفتران اختصاص دهد بدیهی است کیفیت ارائه خدمات وقراردادها منعقده کانون با مراکزدرمانی؛حس عدالت ویا عدم آن را درارائه خدمات متقابل درسردفتران وحاکمیت ایجادمی نماید.

ب- بيمه عمر

یکی از انواع بیمه‌هامی‌باشد که بصورت گروهی برای سران دفاتر در نظر گرفته ‌شود و معمولاً اقتصادی‌تر از بیمه عمر انفرادی است. بنابراین كانون با ارائه بیمه عمر گروهی در حقیقت سران دفاتررا از نگرانی و اضطراب در مورد خانواده‌هایشان رها نموده و به آنان این اطمینان را می‌دهند که پس از مرگ آنها، زندگی اقتصادی خانواده آنان مختل و آشفته نمی‌گردد. آسودگی خاطر مذکور موجب توجه بیشتر سران دفاتر به کار و تقویت حس وفاداری آنان به سازمان وكانون می‌گردد.

 

ج-بيمه بيكاري(دوران انفصال؛ازكارافتادگي موقت)

 

بیمه بیکاری در حقیقت یک اقدام حمایت‌کننده از سران دفاتر است  هرچند مي دانم اين مبحث ممكن است منتقدان زيادي داشته باشد اما  ممکن است سردفترشخصاً نقشی در ایجاد بیکاری‌ مذکور نداشته باشند،(عدم رعايت اصل شخصي بودن مجازاتها)  زمانی که به دلیل نقص قوانين وآراء غير اصولي وناعادلانه سردفتري انفصال موقت مي گردد این مسؤولیت اجتماعی بر عهده كانون است که طرح‌هایی را برای مواجه شدن با این شرایط و مساعدت به سران دفاتر(متعهد ) تهیه و تنظیم و به مرحله اجرا درآورد ضمن اينكه دوره زمان استفاده از بیمه بیکاری محدود باشد .







مبحث سوم:

خدمات رفاهی:

خدمات رفاهی از جمله عوامل عمده حفظ و نگهداری منابع انسانی به حساب می‌آید و در واقع مکمل عوامل ذکر شده در مورد نگهداری کارکنان می‌باشد. فعالیت مدیریت در برقراری خدمات رفاهی عملی یکطرفه نبوده و برنامه‌های مربوطه نباید بر اساس نظریه کمک و دستگیری تهیه شود و جنبه تفقد و بزرگ‌منشی پدرانه نسبت به کارکنان را دارا باشد، بلکه هرگونه اقدامی در این‌باره باید برپایه شرکت افراد و مسوولیت مشترک و متقابل و دور از هر تبعیض صورت پذیرد. دامنه فعالیت‌های خدمات رفاهی بسیار وسیع و گسترده است و بر حسب برنامه‌ها و خط‌مشی‌های مربوطه، نوع سازمان، کوچکی و بزرگی و محل مؤسسات، کیفیت منابع انسانی و عواملی از این قبیل تغییر می‌کند. لازم است اشاره شود که برخی از خدمات رفاهی نه تنها باعث جلوگیری از فرار افراد کاردان و علاقه‌مند به کار از سازمان می‌گردد، بلکه در مواردی ایجاد انگیزه کار و متقابلا دلسوزی برای سازمان می‌گردد. (میرسپاسی، 1381، 319)

 

انواع خدمات رفاهی

در ذیل به برخی از مهمترین و شایع‌ترین خدماتی که در جهت حفظ شان سران دفاتر بهتر است ارائه شود اشاره مي گردد كه می‌توان خدمات را در دو دسته «خدمات مادی» و «خدمات غیرمادی» تقسیم‌بندی نمود. خدمات مادی به آندسته از خدماتی گفته می‌شود که با ارائه آن سران دفاترمی‌توانند در هزینه‌های مالی خود صرفه‌جویی نمایند، مانند  رستوران، فروشگاه‌های تعاونی و ... . خدمات غیر مادی آندسته از خدماتی هستند که جنبه مالی نداشته و باعث بهبود روحیه افراد می‌گردند مانند اماکن رفاهی، تفریحی، ورزشی، فعالیت‌های فرهنگی و ...

الف-خدمات مادي:

 

1-فروشگاه‌های تعاونی

شرکت‌های تعاونی به لحاظ اهمیتی که در تامین رفاه و آسایش دارند، از سوی کارشناسان  مورد توجه قرار گرفته‌اند. اهمیت شرکت‌های تعاونی از اين جهت است: چون اغلب هزینه‌های عمده سربار، بخصوص هزینه‌های کارکنان و تاسیسات از طرف كانون تامین می‌شود و همچنین سودی که برای اجناس در نظر می‌گیرند ناچیز است، قیمت کالاها برای خریداران اغلب ارزانتر از فروشگاه‌های معمولی خواهد بود..

2-ایجاد رستوران

 ایجاد تسهیلات غذاخوری  دارای دو هدف است: یکی تامین تندرستی و سلامتی  با ارائه غذای سالم، بهداشتی و مقوی ودیگری کمک و مساعدت مالی آنان از طریق فروش ارزان غذا (یا حتی رایگان).

 

3-تامین مسکن

برخی از سازمان‌ها اقداماتی برای خانه‌دار شدن کارکنان خود انجام می‌دهند؛ از جمله این کمک‌ها می‌توان به ایجاد خانه‌های سازمانی در جوار محل کار، پرداخت وام مسکن،‌ پرداخت کمک هزینه مسکن، خانه‌های با اجاره کم و ... اشاره نمود. این خدمات در مناطقی که دارای افراد با وضعیت نامناسب است، یا در صنایعی که کارگران مهاجر استخدام می‌کنند، مفید است. این افراد به ندرت فرصتی برای ساخت خانه شخصی دارند، بنابراین برنامه‌هایی که چنین کارمندانی را قادر به خانه‌دار شدن می‌کند به رفاه اجتماعی و افزایش ارتباطات خوب کارمندی کمک می‌کند. (سیدجوادین، 1381، 665)

با توجه به این که ازتاسیس شرکت تعاونی مسکن سردفتران سال های زیادی می گذرد  متاسفانه عملا اقدامات موثری دراین خصوص انجام نشده است وفعالیت این شرکت منجربه خانه دارشدن سردفتران عضوء نشده است البته درخصوص سران دفاترباید به این نکته اشاره شود که مسکنی درشان ومنزلت آنها دراختیارشان قراربگیرد وازآنجا که محل سکونت ودفتربرخی ازسردفتران استیجاری می باشد ،مساله مسکن دغدغه بزرگی برای آنان محسوب می شود که قطعا بر کیفیت ارائه خدمات حقوقی ازسوی آنان تاثیر گذارمی باشد.

 ب-خدمات غیرمادی

 

خدمات مشاوره‌ای

خدمات مشاوره‌ای به سردفتران و خانواده‌های آنان . در بسیاری از کشورهای جهان واحدی در سازمان تحت نظارت مدیران پرسنلی به عنوان مراکز مشاوره و راهنمایی کارکنان وجود دارد.  معمولا سازمان‌هایی که به‌علت مشکلات مالی و یا محدود بودن نیروهای انسانی نمی‌توانند مرکزی را برای مشاوره و راهنمایی کارکنان ایجاد نمایند، با کلنیک‌های خارج سازمان قراردادی را منعقد مي نمايند بدیهی است که این عمل در اغلب موارد به‌طور محرمانه انجام می‌پذیرد و اثری از آن در پرونده و سوابق استخدامی کارکنان باقی نمی‌ماند.وازآنجا که بواسطه دامنه گسترده ارائه خدمات حقوقی ازسوی سردفتران ، به اقشار مختلف وبدلیل  سطح پایین دانش حقوقی اغلب مردم ،وبرخورد با جاعلین وکلاهبرداران وبارسنگین مسئولیت حقوقی که حاکمیت بردوش آنان قرار داده به سرعت دچارفرسودگی شغلی گردیده وبه تبعه آن مشکلات روحی وروانی به سراغشان می آید.



ایجاد اماکن رفاهی،‌ ورزشی و تفریحی

اماکن رفاهی، تفریحی و ورزشی مانند  پلاژها، باشگاه‌ها، استخر و ... اردوهای سیاحتی و زیارتی امری ضروری است. وجود باشگاه‌های تفریحی و ورزشی یکی از اقدامات موثر در حفظ سلامت و تقویت روحیه سران دفاتر بوده و به آنان فرصت می‌دهد یکدیگر را بشناسند و با بسط و توسعه دوستی و صمیمیت فی‌مابین، كانون را بصورت یک خانواده بزرگ درآورند. از طرفی فعالیت‌های اجتماعی و تفریحی به هيات مديره امکان می‌دهد از طریق غیررسمی مسائل و مشکلات شخصی و خانوادگی سران دفاتر را درک و اقدامات مناسب را در جهت رفع مشکلات و نیازمندی‌ها به‌عمل آوردضمنا از طریق فعالیت های ورزشی وتفریحی می توان ازفرسودگی شغلی ناشی از بی تحرکی و... درسردفتران جلوگیری نمودودرنتیجه با افزایش سطح نشاط وشادابی در سردفتران می توان انتظارافزایش کیفیت ارائه خدمات حقوقی ازجانب آنها را داشت.

 

فعالیت‌های فرهنگی

کارهای ذوقی و سرگرم‌کننده و تسهیلات کتابخانه‌ای برخی از فعالیت‌های فرهنگی است که كانون می‌تواند برای رشد و غنی‌سازی فرهنگی سران دفاتر فراهم آورد. دانشمندان علوم رفتاری معتقدند که این فعالیت‌ها حالت‌های فکری وسیع را در انسان برمی‌انگیزاند، بنابراین به انجام موثرتر کارها کمک می‌کند. این فعالیت‌ها نسبتا کم‌هزینه هستند و تجربه نشان داده كه عموما سودمند هستند.وبا افزایش سطح اطلاعات حقوقی وآشنایی با قوانین ومقررات روز (ازطریق مطالعات کتابخانه ای )می توان ازاین طریق کیفیت ارائه خدمات حقوقی در دفاتراسنادرسمی را بالابرد.

 نتیجه گیری

براساس یافته های حاصل ازمطالعات میدانی می توان گفت درفرآیندتحقیق اثبات گردید بین اصل رفاه اجتماعی و(احساس برخورداری ازرفاه اجتماعي)وکیفیت خدمات حقوقی ارائه شده ازسوی سردفتران رابطه معناداری وجوددارد،یعنی هرچقدرکیفیت خدمات رفاهی ارائه شده به سردفتران بیشترباشد ،متقابلا کیفیت ارائه خدمات حقوقی ازسوی آنان بالاترمی رود،وبايد در جستجوي راههايي بود كه بتوان آن را افزايش داد، از اين رو با توجه به نتايج تحقيق حاضر پرداختن به مولفه ها يي ماننداحساس عدالت اجتماعي درارائه خدمات ومقایسه آن با سایر ارائه دهندگان حقوقی وشاغلین دررشته حقوق ، عدم احساس بيگانگي اجتماعي، تحقق اهداف جمعي سران دفاتر از سوي مسئولان ضروري است وباتوجه به عوامل فوق حاکمیت میتواند به منظور ارتقاء رفاه اجتماعی وجلوگيري از فرسودگي شغلي سران دفاتر با مداقه درموارد معنونه بهره وري را دراين منصب بالابرده ومتقابلا سران دفاتر نيز با انگيزه وجدیت بیشتر به تكاليف خود عمل نمايند.



منابع

1-اباذری فومشی،منصور؛قانون ثبت اسناد واملاک درنظم حقوقی کنونی، چاپ اول، تهران،انتشارات خرسندی،1386

2- بی‌آزار شیرازی، عبدالكریم؛ رساله نوین امام خمینی (ره)، تهران، موسسه انجام، چاپ اول، 1363

3- جزنی، نسرین، مدیریت منابع انسانی، تهران: نشر نی، چاپ اول، 1375

4- حق جو، داود، رفاه اجتماعي و توسعه (مروري بر كاركرد برخي نهادهاي حمايتي)،فصلنامه رفاه اجتماعي ، دانشگاه علوم بهزيستي و توانبخشي.1381

5- زاهدی اصل، محمدرضا؛ مفاهیم رفاه اجتماعی و تامین اجتماعی (مجموعه مقالات سمینار جامعه‌شناسی و توسعه)، تهران، سمت،چاپ اول، 1373

6-سیدجوادین، سیدرضا، مدیریت منابع انسانی و امور کارکنان، تهران: نشر نگاه دانش، چاپ اول، 1381.

7- سینجر، مارک ج.،‌مدیریت منابع انسانی، ترجمه فریده آل‌ آقا، تهران: مرکز آموزش مدیریت دولتی، چاپ اول، 1378.

8- شهری،غلامرضا؛حقوق ثبت اسنادواملاک،تهران،انتشارات جهاددانشگاهی –واحد علامه طباطبائی،چاپ  هفدهم،1385

9- ﻃﺎﻫﺮي، ﺷﻬﻨﺎم ،ﺑﻬـﺮه وري و ﺗﺠﺰﻳـﻪ و ﺗﺤﻠﻴـﻞ آن در ﺳـﺎزﻣﺎن ﻫـﺎ  (ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ  ﺑﻬـﺮه وري

ﻓﺮاﮔﻴﺮ)؛ ﺗﻬﺮان،ﻧﺸﺮﻫﺴﺘﺎن،1378

10- فیتز پتریک، تونی؛ نظریه رفاه (سیاست اجتماعی چیست؟)، هرمز همایون‌پور، تهران، گام نو،چاپ دوم، 1383

11- مسعود اصل، ایروان؛ نظام رفاه اجتماعی در جهان ، مركز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی،تهران،چاپ اول،1383

12_کانون سردفتران،سایت اینترنتیwww.notary.ir

13-میجلی، جیمز؛ رفاه اجتماعی در جهان، محمدتقی جغتایی، تهران، انتشارات دانشگاه علوم بهزیستی و توان‌بخشی، چاپ اول،1378،

14-میرسپاسی، ناصر، مدیریت استراتژیک منابع انسانی و روابط کار، تهران: انتشارات میر، چاپ بیست و یکم، 1381

15-میرسپاسی، ناصر، مدیریت منابع انسانی (نگرش نظام‌گرا)، تهران: چاپ نقش جهان، چاپ سوم، 1364